Guerrilla Gardening

Guerrilla Gardening

Related: Seed Bombing | Commons ve Müşterekler | Radikal Urbanism | Detournement | Prefigurative Politics

Tanım

Guerrilla gardening: izin almadan, hukuki mülkiyet statüsünden bağımsız olarak, terk edilmiş veya ihmal edilmiş kamusal/özel arazilerde bahçecilik yapma eylemi. Eylem hem pratik (gıda, yeşil alan üretimi) hem siyasi (toprak hakkı talebi) hem estetik (kentsel dönüşüm) içerik taşır.

Temel gerilim: "sahipsiz" ya da "boş" alan aslında sessiz bir mülkiyet iddiasıdır. Guerrilla gardening bu sessiz iddiaya toprakla cevap verir.

Tarihsel Hat

Winstanley ve Diggers (1649)

Gerrard Winstanley önderliğinde True Levellers (Gerçek Eşitlikçiler) hareketi, 1 Nisan 1649'da Surrey'deki St George's Hill'e yerleşerek ortak araziyi kolektif olarak ekip biçmeye başladı.

Winstanley'nin argümanı: "Toprak ortak bir hazinedir." Mülkiyet hakkı doğal değil, fetihle üretilmiş. Enclosure (çitleme) hareketinin tam karşısında. Bitkisel müdahale bir hukuki eylemdi: toprağı ekmenin kendisi mülkiyeti talep etmekti.

Hareket bir yıl içinde silahlı toprak sahipleri tarafından dağıtıldı. Ama siyasi manifesto olarak yaşamaya devam etti.

Masanobu Fukuoka (1940s–2008)

Japon doğal tarım filozofu nendo dango (kil topu) yöntemini geliştirdi: tohumları kil içine sarıp tarlaya fırlatmak. Teknik pratik bir farming yöntemi olarak başladı ama guerrilla gardening'in teorik çerçevesine de zemin hazırladı: toprakla müdahale = tohumun kendi yolunu bulması, insan kontrolünü minimize etmek. → Masanobu Fukuoka

Liz Christy ve Green Guerillas (1973)

New York, Bowery-Houston: Liz Christy ve arkadaşları terk edilmiş özel bir arsayı bahçeye çevirdi. İlk "seed green-aide"ler domates tohumlarıyla doldurulmuş kondomlardan yapıldı — boş arsalara fırlatılmak üzere.

"Green Guerillas" adı ve örgütsel form bu eylemden doğdu. Bugün New York City Parks koruması altında bu ilk bahçe varlığını sürdürüyor.

Richard Reynolds (2004–günümüz)

Londra, Elephant and Castle: kendi apartmanı önündeki council housing bahçesini ekmekle başladı. GuerrillaGardening.org sitesini kurdu (2004), 30 ülkede belgeledi.

Reynolds hareketi hem bireysel hem kolektif kıldı: web üzerinden koordinasyon, "nightly operations" (gece misyonları), uluslararası ağ.

Ron Finley — "Gangsta Gardener" (2010–günümüz)

LA South Central: gıda çölü (food desert) sorununu kendi mahallesi ölçeğinde tersine çevirmek için yol kenarındaki şeridi sebze bahçesine dönüştürdü. LA belediyesiyle çatışma — ardından kural değişikliği. 2013 TED talk, 3 milyon izlenme.

Finley'nin çerçevesi: "Ekmek bir devrim eylemidir." Gıda adaleti + direct action + commons yeniden talep etme.

Teorik Çerçeve

Land Ownership Eleştirisi

Guerrilla gardening özünde bir mülkiyet eleştirisidir. "Boş arsa" yoktur — sadece kullanılmayan mülk vardır. Müdahale, toprağın kullanım değerini değişim değerinin (reel estate) üstüne yerleştirir.

Winstanley'den Harvey'e: toprak "ortak hazine"dir, özel çıkar için işletilmesi doğrusal bir gasp. → David Harvey

Commoning Olarak Pratik

Silvia Federici'nin "commoning" kavramı — commons isim değil fiildir. Guerrilla gardening bu fiili en somut biçimiyle pratiğe döker: toprağı ekip biçmek, onu ortak tutmak.

→ Commons ve Müşterekler

Détournement'ın Ekolojik Pratiği

Terk edilmiş bir arsayı bahçeye çevirmek SI'nın détournement mantığını ekolojik ölçeğe taşır: nesnenin kurgulanan amacını (boş, değersiz, bekleyen) kırıp yeniden konumlandırmak (canlı, üretken, komün).

→ Detournement, Radikal Urbanism

Prefigurative Politics

Guerrilla gardening "büyük devrim geldiğinde toprak ortak olacak" demez — şimdi, bu arsada, bu tohumla, bu ilişkiyle ortak kılar. Gelecek toplumun biçimini bugün mekan pratiğiyle inşa etmek.

→ Prefigurative Politics

Örnekler